Grypa ptaków – co to jest, zagrożenia i jak zapobiegać

Grypa ptaków (Avian Influenza, AI) jest wysoce zakaźną chorobą wirusową wywoływaną przez wirusy grypy typu A. Największe znaczenie gospodarcze mają wysoce zjadliwe szczepy H5 i H7 (HPAI), które mogą prowadzić do gwałtownego wzrostu śmiertelności ptaków oraz konieczności likwidacji całych stad. W przypadku potwierdzenia ogniska wdrażane są również działania administracyjne obejmujące wyznaczanie stref zapowietrzonych i zagrożonych, ograniczenia przemieszczania zwierząt oraz dodatkowe wymagania dotyczące bioasekuracji.

Od kilku lat wirus grypy ptaków utrzymuje się w Europie praktycznie przez cały rok. Oznacza to, że zagrożenie nie dotyczy wyłącznie okresów migracji dzikiego ptactwa. W wielu przypadkach źródłem zakażenia pozostają ptaki wolno żyjące, jednak do rozprzestrzeniania wirusa pomiędzy gospodarstwami mogą przyczyniać się również skażone środki transportu, sprzęt, odzież robocza czy obuwie osób mających kontakt z drobiem.

W jaki sposób wirus może dostać się na fermę?

Największe ryzyko stanowi pośrednie przeniesienie wirusa. Nie musi dojść do bezpośredniego kontaktu drobiu z zakażonym ptakiem. Wirus może zostać wniesiony na teren gospodarstwa na kołach pojazdów, skrzynkach transportowych, narzędziach, sprzęcie wykorzystywanym w kilku lokalizacjach, a nawet na odzieży i obuwiu pracowników lub osób odwiedzających fermę. Z tego względu kontrola ruchu ludzi i pojazdów ma równie duże znaczenie jak ochrona stad przed kontaktem z dzikim ptactwem.

Istotnym elementem profilaktyki pozostaje również odpowiednie zabezpieczenie paszy, ściółki oraz źródeł wody. Materiały pozostawione bez zabezpieczenia mogą zostać zanieczyszczone przez dzikie ptaki, które są naturalnym rezerwuarem wirusów grypy typu A. Ograniczenie takiego kontaktu znacząco zmniejsza ryzyko zawleczenia choroby do budynków inwentarskich.

Dlaczego dokładne mycie jest tak ważne?

Skuteczność dezynfekcji zależy od właściwego przygotowania powierzchni. Pozostałości ściółki, kurzu, odchodów oraz innych zabrudzeń organicznych mogą utrudniać kontakt preparatu dezynfekcyjnego z powierzchnią, obniżając skuteczność całego procesu higienizacji. Dlatego profesjonalne programy sanitarne rozpoczynają się od dokładnego mycia, a dopiero po usunięciu zabrudzeń wykonywana jest dezynfekcja zgodnie z zaleceniami producenta zastosowanego preparatu.

Regularna higienizacja obejmuje nie tylko wnętrza budynków inwentarskich, ale również wyposażenie, linie pojenia i karmienia, klatki transportowe, środki transportu oraz miejsca, które mogą mieć kontakt z drobiem lub personelem. Systematyczne prowadzenie tych działań stanowi jeden z podstawowych elementów ograniczania ryzyka rozprzestrzeniania chorób zakaźnych.

Preparaty wspierające utrzymanie higieny na fermach drobiu

Prawidłowo prowadzony program higieny powinien obejmować zarówno etap dokładnego mycia, jak i następującą po nim dezynfekcję. Dobór preparatów powinien uwzględniać rodzaj powierzchni, poziom zabrudzenia oraz sposób prowadzenia higienizacji zgodnie z zaleceniami producenta.

Mulomir HD Plus jest wysokopieniącym preparatem myjącym przeznaczonym do usuwania silnych zabrudzeń organicznych z powierzchni i wyposażenia wykorzystywanego w produkcji zwierzęcej. Dzięki właściwościom myjącym wspiera przygotowanie powierzchni do kolejnych etapów higienizacji oraz ułatwia prowadzenie regularnych programów utrzymania czystości w obiektach inwentarskich.

MIROVIR jest preparatem przeznaczonym do dezynfekcji pomieszczeń inwentarskich, wyposażenia oraz środków transportu zwierząt. Może być stosowany w postaci oprysku, piany lub zamgławiania zgodnie z zaleceniami producenta. Zgodnie z dokumentacją producenta preparat wykazuje skuteczność wirusobójczą potwierdzoną badaniami, w tym wobec wirusa grypy ptaków, dlatego znajduje zastosowanie jako element programów higieny prowadzonych na fermach drobiu.

Najczęstsze błędy zwiększające ryzyko zakażenia

Nawet dobrze opracowane procedury nie zapewnią odpowiedniej ochrony, jeżeli nie są konsekwentnie przestrzegane. Do działań, które najczęściej zwiększają ryzyko zawleczenia lub rozprzestrzenienia wirusa grypy ptaków na fermie, należą:

• niedokładne usuwanie zabrudzeń organicznych przed wykonaniem dezynfekcji,
• pomijanie regularnej dezynfekcji sprzętu, wyposażenia oraz środków transportu,
• przechowywanie paszy i ściółki w sposób umożliwiający kontakt z dzikim ptactwem,
• korzystanie z tego samego sprzętu w różnych obiektach bez wcześniejszego oczyszczenia i dezynfekcji,
• brak zmiany odzieży oraz obuwia podczas przechodzenia pomiędzy budynkami inwentarskimi,
• niekontrolowany ruch osób odwiedzających gospodarstwo.

Systematyczne eliminowanie tych błędów pomaga utrzymać wysoki standard higieny oraz ograniczać ryzyko przenoszenia wirusa na terenie gospodarstwa i pomiędzy fermami.